Plomby gwarancyjne i skutki ich zerwania

Mimo,

iż plomby gwarancyjne nie są dziś tak powszechnie stosowane jak kiedyś, niektórzy

producenci w dalszym ciągu stosują tego rodzaju zabezpieczenia. Zastanówmy się nad

wpływem naruszenia plomb gwarancyjnych na możliwość złożenia skutecznej

reklamacji zakupionego towaru przez konsumenta.

Po

stwierdzeniu wadliwości, niezgodności z umową zakupionej rzeczy, konsument może

dochodzić swoich praw i żądać np. wymiany rzeczy na nową. Do wyboru ma dwie

drogi, dwa reżimy odpowiedzialności za wady produktu – rękojmię i gwarancję.

Różnica między nimi jest taka, że rękojmia wynika z przepisów ustawy i zarówno

producent jak i sprzedawca nie mają na nią wpływu. Tzn. nie mogą kształtować

jej warunków, gdyż te zostały wyraźnie zapisane w przepisach prawa. Rękojmia „działa”

między konsumentem a sprzedawcą, całkowicie niezależnie od trzeciej strony –

producenta.

Inaczej

jest z gwarancją. W odróżnieniu od rękojmi jest dobrowolna. Może funkcjonować

na linii konsument – producent bądź konsument – sprzedawca, w zależności od

tego, który z tych podmiotów przyjmie na siebie rolę gwaranta. Warunki, zasady

gwarancji ustalane są dowolnie przez gwaranta.

Już

z samej nazwy wynika, że plomba gwarancyjna ma związek z gwarancją, a nie z

rękojmią. Nie znajdziemy nigdzie plomb „rękojmianych” z powodów opisanych

powyżej. Skoro przepisy prawa regulujące instytucję rękojmi o takich plombach

nie wspominają, to plomby „rękojmiane” nie mogą funkcjonować na rynku.

Z

drugiej strony mamy gwarancję, która jest udzielana fakultatywnie i na dowolnie

ukształtowanych warunkach. Skoro tak, to gwarant (najczęściej producent) może zdecydować

się na zastosowanie plomb gwarancyjnych na produkowanym przez siebie sprzęcie.

A w warunkach udzielanej przez siebie gwarancji może ustalić, że zerwanie czy

naruszenie tychże plomb będzie skutkowało utratą gwarancji. Będzie to zgodne z

prawem.

Prawniczy

wzorzec wnioskowania „a maiori ad minus” oznacza, że skoro komuś wolno więcej,

to równie dobrze wolno mu mniej. „Więcej” w naszym przypadku oznacza, że

producent w ogóle nie musi udzielić na oferowany produkt gwarancji. „Mniej”

będzie więc polegało na tym, że jeśli już gwarancji udzieli, to będzie mógł

dowolnie ustalić jej zasady. Taką zasadą może być zastrzeżenie, że

uszkodzenie/zerwanie plomby gwarancyjnej automatycznie zaskutkuje utratą

gwarancji. Tak skonstruowany zapis w dokumencie gwarancyjnym będzie skuteczny

zupełnie niezależnie od tego, czy po naruszeniu plomb konsument rzeczywiście

przyczynił się do powstania lub pogłębienia usterki produktu. Wystarczy bowiem

samo naruszenie plomby.

Na

szczęście dla konsumenta, przysługujące mu uprawnienia z tytułu rękojmi

pozostają całkowicie niezależne od uprawnień gwarancyjnych. Te drugie można

utracić (np. w wyniku zerwania plomb gwarancyjnych), co więcej gwarancja może

nie zostać w ogóle udzielona. To wszystko nie ma wpływu na rękojmię. Naruszenie

lub zerwanie plomb gwarancyjnych nie ma wpływu na możliwość złożenia przez

konsumenta reklamacji z tytułu rękojmi, kierowanej do sprzedawcy.

Konsument

zakupił laptopa. Po jakimś czasie, przed upływem okresu gwarancji, zdecydował

się na samodzielną wymianę dysku twardego na nowszy model. Żeby tego dokonać musiał

zerwać znajdujące się na dolnej części obudowy plomby gwarancyjne. Dokument

gwarancyjny zawierał zapis o utracie praw gwarancyjnych po naruszeniu plomb. W

tej sytuacji gwarancja przestała obowiązywać.

Jeśli

jednak przed upływem okresu obowiązywania rękojmi (2 lata) dojdzie do

ujawnienia się wady laptopa, konsument w dalszym ciągu będzie mógł dochodzić

swoich praw (np. naprawy) na podstawie rękojmi, od sprzedawcy.