Oszuści podszywają się pod instytucje państwowe!

Dlaczego to zagrożenie?

Oszuści coraz częściej wykorzystują techniki znane jako phishing – polegają one na wysyłaniu maili, które wyglądają jak oficjalne wiadomości od instytucji publicznych. W treści takich e-maili użytkownik może znaleźć alarmujące komunikaty o rzekomych problemach z kontem, błędach w rozliczeniach lub konieczności ponownego zalogowania się do usług.

W przypadku polskich użytkowników takie wiadomości mogą wyglądać, jakby pochodziły od rządowej aplikacji mObywatel lub ePUAP, co budzi zaufanie i skłania do działania. To właśnie to zaufanie próbują wykorzystać cyberprzestępcy.

Jak działają oszuści?

Tego typu oszustwa mają kilka charakterystycznych cech:

• Adres nadawcy wygląda wiarygodnie, często z zawartością podobną do oficjalnej domeny.
• W treści maila pojawiają się komunikaty sugerujące, że konto jest zablokowane, ktoś próbował się zalogować lub że trzeba potwierdzić dane.
• Oszuści mogą zachęcać do kliknięcia w link prowadzący do fałszywej strony logowania, która ma na celu przejęcie Twojego konta.
• Mail może również zawierać załączniki, które po otwarciu mogą zainstalować na Twoim urządzeniu złośliwe oprogramowanie.

Warto podkreślić, że instytucje publiczne nie wysyłają oficjalnych komunikatów w postaci zwykłych e-maili z prośbą o podanie danych logowania czy potwierdzenie tożsamości. W szczególności nie nastąpi to, jeśli nie wywołałeś bezpośrednio wcześniej swym działaniem potrzeby takiej weryfikacji.

Na co uważać – typowe sygnały ostrzegawcze

Rozpoznanie fałszywej wiadomości może być trudne, ale są sygnały, które powinny wzbudzić Twoją czujność. Trzymaj się poniższych zasad, aby minimalizować zagrożenie zostania ofiarą oszustwa:

1. Nadawca nie jest oficjalnym adresatem domeny – prawdziwe instytucje państwowe korzystają z domeny zakończonej na „.gov.pl.”
2. Prośba o podanie danych logowania lub haseł – urzędy nigdy nie proszą o takie informacje przez e-mail.
3. Alarmujący ton i presja czasu – komunikaty typu „Twoje konto zostało naruszone” lub „Musisz natychmiast się zalogować” to typowe elementy phishingu. Mają na celu narzucenie presji psychologicznej.
4. Załączniki i linki – nawet jeśli wyglądają wiarygodnie, mogą prowadzić do złośliwych stron lub instalować szkodliwe oprogramowanie.

Jak się chronić przed oszustwami?

Oto najważniejsze zasady, które pomogą Ci uniknąć wpadnięcia w pułapkę:

I. Nie klikaj w linki i nie otwieraj załączników z podejrzanych maili

Jeśli nie jesteś pewien źródła wiadomości, najpierw sprawdź ją inaczej – np. odwiedzając oficjalną stronę instytucji wpisując jej adres ręcznie w przeglądarce.

II. Zawsze sprawdzaj adres e-mail nadawcy

Instytucje publiczne używają oficjalnych domen. Jeśli widzisz adres taki jak @gov.com.pl zamiast @gov.pl, to prawdopodobnie oszustwo.

III. Nie podawaj swoich danych logowania lub haseł

Żadna instytucja nigdy nie poprosi Cię o podanie hasła e-mail, profilu zaufanego czy bankowości przez e-mail.

IV. Włącz weryfikację dwuetapową (2FA)

Jeśli to możliwe, aktywuj dodatkowe zabezpieczenia na swoich kontach – to znacząco utrudni oszustom dostęp do Twoich danych.

V. Zgłaszaj podejrzane wiadomości

Podejrzane e-maile można zgłosić specjalistom, np. przez funkcję Bezpiecznie w sieci w aplikacji mObywatel. Pozwala to instytucjom publicznym na wprowadzanie kolejnych zabezpieczeń oraz walkę z oszustami internetowymi.

Konsekwencje kliknięcia w podejrzany link lub załącznik

Jeżeli jednak klikniesz w link lub otworzysz załącznik, możesz narazić się na przejęcie konta lub danych logowania, zainstalowanie złośliwego oprogramowania, które śledzi Twoje działania, kradzież tożsamości, utrata dostępu do konta lub pieniędzy. Nie można wskazać na jedną możliwą konsekwencję zostania ofiarą oszustów.

Cyberprzestępcy stosują coraz bardziej wyrafinowane metody, dlatego warto podchodzić do każdego nieoczekiwanego maila z ostrożnością.

Podsumowanie

Fałszywe e-maile podszywające się pod instytucje państwowe to jedno z najpowszechniejszych zagrożeń w sieci. Celem oszustów jest wyłudzenie danych lub przekierowanie Cię na fałszywe strony, gdzie możesz stracić kontrolę nad swoim kontem lub informacjami. Kluczem do ochrony jest świadomość, ostrożność i weryfikowanie każdej wiadomości, która wydaje się budzić wątpliwości. Warto ostrzegać znajomych oraz rodzinę. W szczególności zagrożone są osoby starsze, które są mniej obyte z przestrzenią internetową, niż przeciętny użytkownik.

Chcesz dowiedzieć się więcej?

Sprawdź również: Uważaj na oszustów telefonicznych!, gdzie opisujemy inne metody działania przestępców i podpowiadamy, jak rozpoznawać niebezpieczne wiadomości online oraz SMS.