Odpowiedzialność hotelu za bagaż gościa
W ramach usługi hotelowej goście nie tylko sami korzystają z pokoju, ale również pozostawiają w nim swoje rzeczy. Czy i na jakich zasadach hotelarz odpowiada za bagaż gościa, gdy dojdzie np. do kradzieży?

W
ramach usługi hotelowej goście nie tylko sami korzystają z pokoju, ale również
pozostawiają w nim swoje rzeczy. Czy i na jakich zasadach hotelarz odpowiada za
bagaż gościa, gdy dojdzie np. do kradzieży?
Przesłanki
odpowiedzialności
Umowa
hotelowa należy do grupy tzw. umów nienazwanych, dlatego nie ma swojej odrębnej
definicji ustawowej. Tym niemniej znajdują się w kodeksie cywilnym przepisy,
które regulują odpowiedzialność hotelarzy i innych osób utrzymujących zarobkowo
podobne obiekty za utratę lub uszkodzenie rzeczy wniesionych przez gościa:
Art.
846 § 1.
Utrzymujący zarobkowo hotel lub podobny zakład jest odpowiedzialny za utratę
lub uszkodzenie rzeczy wniesionych przez osobę korzystającą z usług hotelu lub
podobnego zakładu, zwaną dalej „gościem”, chyba że szkoda wynikła z właściwości
rzeczy wniesionej lub wskutek siły wyższej albo że powstała wyłącznie z winy
poszkodowanego lub osoby, która mu towarzyszyła, była u niego zatrudniona albo
go odwiedzała.
Z
przepisu powyższego możemy wyprowadzić zasadę, że hotelarz odpowiada za rzeczy
gościa wniesione do hotelu. Nie zmieni tej zasady żaden wewnętrzny regulamin, w
którym może się znaleźć np. zapis o wyłączeniu takiej odpowiedzialności. Taki
zapis pozostanie bezskuteczny.
Jednocześnie
przepis przewiduje trzy wyjątki od ogólnej zasady odpowiedzialności hotelarza:
- szkoda
wynikła z właściwości samej rzeczy – np. dojdzie do awarii sprzętu gościa z
powodu jego wad fizycznych, zepsuje się żywność itp.
- szkoda
wynikła wskutek siły wyższej – czyli z powodu zjawiska zewnętrznego i
nieoczekiwanego, którego następstwu nie można zapobiec przy zastosowaniu
aktualnie dostępnej techniki; zalicza się do tej kategorii klęski żywiołowe, zamieszki,
stan wojny itp.
- szkoda powstała
wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby, która mu towarzyszyła, była u niego
zatrudniona albo go odwiedzała – za co z oczywistych powodów nie można winić
właściciela hotelu.
Rzeczy
wniesione
O
kategorii „rzeczy wniesionych” jest mowa w dalszej części przepisu:
§ 2.
Rzeczą wniesioną w rozumieniu przepisów tytułu niniejszego jest rzecz, która w
czasie korzystania przez gościa z usług hotelu lub podobnego zakładu znajduje
się w tym hotelu lub podobnym zakładzie albo znajduje się poza nim, a została
powierzona utrzymującemu zarobkowo hotel lub podobny zakład lub osobie u niego
zatrudnionej albo umieszczona w miejscu przez nich wskazanym lub na ten cel
przeznaczonym.
§ 3.
Rzeczą wniesioną jest również rzecz, która w krótkim, zwyczajowo przyjętym
okresie poprzedzającym lub następującym po tym, kiedy gość korzystał z usług
hotelu lub podobnego zakładu, została powierzona utrzymującemu zarobkowo hotel
lub podobny zakład lub osobie u niego zatrudnionej albo umieszczona w miejscu
przez nich wskazanym lub na ten cel przeznaczonym.
§ 4.
Pojazdów mechanicznych i rzeczy w nich pozostawionych oraz żywych zwierząt nie
uważa się za rzeczy wniesione. Utrzymujący zarobkowo hotel lub podobny zakład
może za nie odpowiadać jako przechowawca, jeżeli została zawarta umowa
przechowania.
Powyższe
regulacje wydają się stosunkowo przejrzyste. Rzecz wniesiona przez gościa i powierzona
tym samym hotelarzowi pozostaje rzeczą wniesioną nawet wówczas, gdy hotelarz
zdecyduje o jej przechowaniu w innym miejscu, np. poza hotelem. Zwyczajowy
czas, o którym mowa w § 3 nie powinien przekraczać kilku (ewentualnie
kilkunastu) godzin, a w żadnym zaś wypadku nie powinien być dłuższy niż doba.
Istotny
jest zapis o wyłączeniu pojazdów mechanicznych i rzeczy w nim pozostawionych z
zakresu kategorii rzeczy wniesionych. Aby hotel odpowiadał za samochód
pozostawiony np. na parkingu konieczne jest zawarcie odrębnej umowy.
Ograniczenie
odpowiedzialności
Ustawodawca
zdecydował, że właściciel hotelu nie będzie odpowiadał za szkodę bez jakichkolwiek
ograniczeń co do jej wysokości. Mówi o tym kolejny przepis:
Art.
849 § 1. Zakres obowiązku naprawienia szkody przez utrzymującego zarobkowo
hotel lub podobny zakład w wypadku utraty lub uszkodzenia rzeczy wniesionych
ogranicza się, względem jednego gościa, do wysokości stokrotnej należności za
dostarczone mu mieszkanie, liczonej za jedną dobę. Jednakże odpowiedzialność za
każdą rzecz nie może przekraczać pięćdziesięciokrotnej wysokości tej
należności.
Przyjmując
zatem przykładowo, że doba hotelowa w danym zakładzie kosztuje 200 zł,
maksymalny pułap odpowiedzialności właściciela hotelu za szkodę na pojedynczej
wniesionej przez gościa rzeczy sięga 50 x 200 zł = 10 000 zł. W sytuacji,
gdy szkoda obejmuje większą ilość rzeczy hotelarz odpowiada tylko do wysokości 100
x 200 zł = 20 000 zł. Jeżeli poszkodowany przebywał z inną osobą w pokoju
dwuosobowym, to podstawę do wyliczenia maksymalnego odszkodowania stanowi
połowa dobowej opłaty za pobyt w danym pokoju.
Pełne
odszkodowanie
Od
zasady ograniczenia odpowiedzialności hotelarza istnieją trzy wyjątki, o
których mowa jest w dalszej części przepisu:
§ 2.
Ograniczenia zakresu obowiązku naprawienia szkody nie dotyczą wypadku, gdy
utrzymujący zarobkowo hotel lub podobny zakład przyjął rzeczy na przechowanie
albo odmówił ich przyjęcia na przechowanie, mimo że obowiązany był je przyjąć,
jak również wypadku, gdy szkoda wynikła z winy umyślnej lub rażącego
niedbalstwa jego lub osoby u niego zatrudnionej.
Wynika
z tego przede wszystkim, iż gość hotelowy świadom tego, iż wartość rzeczy
wniesionych przekracza pułap odpowiedzialności właściciela hotelu określony ustawowo,
powinien zawrzeć co do tych rzeczy odrębną umowę ich przechowania. Wówczas odpada
ograniczenie kwotowe wysokości odszkodowania w razie utraty lub uszkodzenia
rzeczy wniesionej. Gość hotelowy powinien przy tym wskazać utrzymującemu hotel
lub podobny zakład szacunkową wartość przedmiotu oddawanego na przechowanie.
Obowiązek
przechowania
Ustawodawca
wprowadził w ustawie przechowanie obligatoryjne, nakładając na utrzymującego
hotel lub podobny zakład obowiązek przyjęcia na przechowanie przedmiotów
cennych:
§ 3.
Utrzymujący zarobkowo hotel lub podobny zakład jest obowiązany przyjąć na
przechowanie pieniądze, papiery wartościowe i cenne przedmioty, w szczególności
kosztowności i przedmioty mające wartość naukową lub artystyczną. Może odmówić przyjęcia
tych rzeczy tylko wówczas, jeżeli zagrażają one bezpieczeństwu albo jeżeli w
stosunku do wielkości lub standardu hotelu albo podobnego zakładu mają zbyt
dużą wartość lub gdy zajmują zbyt dużo miejsca.
Użycie
wyrażenia „tylko wówczas” w powyższej regulacji wskazuje na wyczerpujący
charakter wyliczenia. Tym samym utrzymujący hotel lub podobny zakład nie może
powoływać się na inne okoliczności jako uzasadnienie odmowy przyjęcia rzeczy na
przechowanie.
Komentarze obsługuje Disqus. Wczytanie spowoduje połączenie z zewnętrznym serwisem.