Co to jest Misselling?
Misseling w dosłownym tłumaczeniu z jęz. angielskiego ( mis-selling ) oznacza „chybioną sprzedaż”.

Misseling w dosłownym tłumaczeniu z jęz. angielskiego (mis-selling) oznacza „chybioną sprzedaż”.
Jest to oferowanie produktów w
sposób wprowadzający w błąd albo takich, które są
niedostosowane do możliwości lub potrzeb klienta. Z tym szkodliwym
zjawiskiem spotkać się można najczęściej na rynku
usług finansowych.
Polisolokaty
Brak wiedzy konsumenta o tak
skomplikowanych produktach inwestycyjnych jak, np. polisolokaty może
zostać wykorzystany przez oferowanie mu rozwiązań odznaczających
się znacznym stopniem skomplikowania i wysokim poziomem ryzyka.
Częstokroć konsument bywa nakłaniany przez instytucję finansową
do przystąpienia (czy to w charakterze ubezpieczającego, czy
ubezpieczonego) do ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, którego zakres jest całkowicie niedostosowany do jego
indywidualnej sytuacji i właściwości. Takie praktyki mogą
przybiera różnorodne formy, takie jak:
-
oferowanie produktów
inwestycyjnych powiązanych z wysokim stopniem ryzyka inwestycyjnego
klientom, którzy nie wyrażają chęci ani skłonności do jego
ponoszenia, w tym również proponowanie produktów długoterminowych
(wieloletnich) o skomplikowanej konstrukcji osobom w podeszłym
wieku i posiadającym znikomą wiedzę na temat zasad funkcjonowania
rynku finansowego;
-
pomijanie rzetelnej informacji o
charakterze prawnym umowy (np. że chodzi o ubezpieczenie, a nie o
umowę lokaty bankowej), podkreślanie ponadprzeciętnych zysków,
brak informacji o ryzyku utraty części środków, o kosztach
zawarcia umowy i opłacie za wcześniejsze zakończenie umowy;
-
prowadzenie procesu akwizycji
bankowej w sposób umożliwiający ominięcie przepisów
obowiązującego prawa lub wprowadzenie konsumenta w błąd
(przykładowo poprzez nieprawdziwe ustne informacje czy
rozdrobnienie istotnych postanowień umowy pomiędzy różne wzorce
umowne czy liczne oświadczenia).
Nieuczciwe sposoby przedstawiania
oferty
Zatajanie przed konsumentami charakteru
prawnego zawieranego kontraktu może odbywać się na różne
sposoby. Rozmowy z klientami prowadzi się według ustalonego skryptu
(scenariusza) w taki sposób, by uwypuklić oszczędnościowe cechy
produktu i unikać odniesień do jego faktycznego ubezpieczeniowego
charakteru. Konsultanci używają sformułowań kojarzących się z
usługami bankowymi, mówiąc o „włączeniu programu” (a
nie o przystąpieniu do ubezpieczenia), o „przesuwaniu kwoty z
rachunku na program”, „dodatkowym bezpłatnym rozwiązaniu
do rachunku bieżącego”, czy o „podpinaniu programu pod
rachunek”. Poprzez analogię do bankowych produktów
oszczędnościowych jako główne cechy i zalety programu we
wszystkich rozmowach podkreśla się systematyczność i niewielkie
kwoty, przez co kapitał powinien się kumulować niezauważalnie.
Konsumentom przedstawia odpowiednio
spreparowane materiały reklamowe. Podkreśla się w nich cechy jakie
mają posiada produkty. Jako jedną z cech wymienia
się 100% ochronę kapitału, jednak bez szczegółowego wyjaśnienia,
w jaki sposób należy to interpretować. W materiałach szeroko
wykorzystuje się wykresy, tabele i wyliczenia, wskazujące na
wzrostową tendencję produktu i osiągnięcie zysku w dowolnych
warunkach rynkowych (hossa/bessa).
W jednym z postępowań prowadzonych
przez Prezesa UOKiK stwierdzono wprost, że konsumenci zwracali się
do banku po produkt związany z oszczędzaniem, a konsultanci
oferowali im polisolokaty, będące zupełnie nową usługą, o
diametralnie innych cechach. Utrwalało to w konsumentach
przeświadczenie, że pieniądze zostały zdeponowane w banku w
sposób, który umożliwia otrzymanie zwrotu wpłaconych środków
pieniężnych na żądanie, to jest ochronę 100% kapitału
początkowego na zasadach właściwych lokatom krótkoterminowym. W
rezultacie klienci nie mieli świadomości, że bank może
zaproponować skomplikowany i ryzykowny produkt zamiast tradycyjnej
znanej mu lokaty terminowe. Co więcej – w postępowaniu ustalono,
że pracownicy zdawali sobie sprawę z preferowanych przez
konsumentów cech produktów, a jednak prowadzili z nimi rozmowy w
taki sposób, aby przekonać ich, że przedmiotem rozmów są
produkty związane z oszczędzaniem w tradycyjnym tego słowa
rozumieniu, to jest bez obciążania ryzykiem utraty pierwotnego
kapitału. Do utwierdzenia konsumentów w błędnym
przeświadczeniu służyło wiele forteli odnoszących się przede
wszystkim do możliwości bezkosztowego wycofania się z umowy w
krótkim (z reguły od 3–6 miesięcy do 3 lat) terminie.
Nowelizacja Ustawy o ochronie
konkurencji i konsumentów
W dniu 17.4.2016 r. weszły w życie
przepisy nowelizujące Ustawę o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 4 praktyką naruszającą zbiorowe
interesy konsumentów stało się proponowanie konsumentom nabycia
usług finansowych, które nie odpowiadają potrzebom tych
konsumentów ustalonym z uwzględnieniem dostępnych przedsiębiorcy
informacji w zakresie cech tych konsumentów lub proponowanie nabycia
tych usług w sposób nieadekwatny do ich charakteru. Ustawodawca
uzasadnił konieczność wprowadzonych zmian i stworzenia nowych
mechanizmów regulacyjnych tym, że ochrona interesów konsumentów
na rynku usług finansowych wymaga szczególnej troski ze strony
państwa.
Po nowelizacji przepisów UOKiK nie
zajmuje się już ocenianiem samego produktu. Bada za to sposób
prowadzenia marketingu i przede wszystkim – czy dany produkt
jest dostosowany do potrzeb klienta. Prawodawca wprowadził różne
sposoby walki z procederem missellingu. Wśród nich jest
możliwość wydawania przez Prezesa UOKiK tzw. decyzji tymczasowych,
zobowiązujących instytucje finansowe do usunięcia niezgodnych z
obowiązującym prawem klauzul abuzywnych, a nawet do wycofania się
ze świadczenia usługi w trakcie jej trwania i zaniechania jej
dalszego rozliczania. Postępowanie administracyjne dotyczące
stosowania klauzul abuzywnych może być wszczęte z urzędu lub z
inicjatywy konsumentów, rzeczników konsumentów, Rzecznika
Finansowego oraz organizacji konsumenckich, które uzyskują status
zawiadamiającego. Powinno się to przyczynić do szybkiego i
sprawnego wyeliminowania szkodliwych praktyk w umowach wcześniej
zawartych, których skutki już występują.
Decyzja Prezesa UOKiK obowiązuje nawet
po wniesieniu odwołania przez sprzedawcę. W przypadku
niezastosowania się przez instytucję finansową do nakazu Prezes
UOKiK ma prawo nałożenia na nią sankcji finansowej w wysokości
10% osiąganych obrotów. Ma on także prawo do upublicznienia
informacji o nieuczciwym sprzedawcy i negatywnych warunkach
proponowanych przez niego umów w celu ostrzeżenia potencjalnych
nabywców. Bezpieczeństwo konsumentów wzrosło także poprzez
wydłużenie do trzech lat terminu przedawnienia roszczeń
dotyczących niedozwolonych praktyk sprzedawcy. Bank ma prawo
odwołania się od decyzji Prezesa UOKiK do Sądu Ochrony Konkurencji
i Konsumentów, który powinien rozpoznać sprawę w terminie do 2
miesięcy od daty otrzymania odwołania.
Komentarze obsługuje Disqus. Wczytanie spowoduje połączenie z zewnętrznym serwisem.