Czy adres e-mail zalicza się do danych osobowych?

Czy adres poczty elektronicznej można zaliczyć do danych osobowych?

Żyjemy w czasach gwałtownego rozwoju

technologii informatycznych, nowych metod komunikacji i szerokiego dostępu do

różnego typu danych. Niesie to ze sobą nie tylko ułatwienia i nowe możliwości,

ale również zagrożenia. Z tego powodu nasze dane osobowe podlegają ochronie,

której zakres opisuje aktualna Ustawa o ochronie danych osobowych, a od maja

2018 nowe rozporządzenie Parlamentu Europejskiego (RODO).

Definicja danych osobowych zawarta jest w art.

6 Ustawy:

Art. 6

1. W rozumieniu ustawy za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące

zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej.

Przyjmuje się powszechnie, że do danych

osobowych zalicza się takie informacje jak: imiona i nazwisko, datę i miejsce

urodzenia, adres zamieszkania, PESEL, NIP. Oprócz tego danymi osobowymi są zdjęcia

osób, filmy, zarejestrowane głosy, dane biometryczne, cechy źrenicy, linie

papilarne, cechy twarzy, geometria ręki itp. Katalog pozostaje otwarty. Generalnie

chodzi o wszystkie te informacje, które pośrednio lub bezpośrednio pozwalają

zidentyfikować osobę fizyczną.

Powstaje pytanie, czy do danych osobowych

można zaliczyć także adres poczty elektronicznej? Skoro w powyższym wykazie

znajduje się adres zamieszkania, to na zasadzie analogii wydawać się może, że

tak. Jednak problem jest bardziej złożony, gdyż nie każdy e-mail umożliwia

jednoznaczną identyfikację osoby fizycznej.

Wszystko zależy od tego, jaka informacja

zawarta jest w adresie e-mailowym przed domeną pocztową (przed znakiem @ czyli

przed „małpą”). Może to być imię i nazwisko użytkownika, w praktyce często

rozdzielone kropką, np. [email protected]

Taki adres poczty elektronicznej, który umożliwia identyfikację użytkownika,

będzie uznany za informację o charakterze danych osobowych.

Stanowisko, zgodnie z którym kwalifikacji

adresu poczty elektronicznej dokonywać należy w odniesieniu do konkretnego

przypadku, zgodnie z ustawową definicją danych osobowych, potwierdzone zostało

również przez GIODO. Generalny Inspektor stwierdza bowiem, że „tylko wówczas,

jeżeli za pomocą adresu e-mail można ustalić tożsamość osoby, to informację o

takim adresie można uznać za dane osobowe”. Konsekwentnie zauważyć należy, że adresy

e-mailowe niezawierające w sobie informacji pozwalającej na identyfikację

określonej osoby fizycznej, takie jak np. [email protected]

nie mogą być uznane za dane osobowe w rozumieniu Ustawy.

W praktyce życiowej pojawiać się jednak będą

także przypadki „z pogranicza”, a więc np. skróty od imienia czy nazwiska,

rozmaite ich przeróbki, pseudonimy itp. Adresy e-mail w wybranej domenie

pocztowej zawsze są unikalne (może istnieć tylko jeden dany adres), gdyż inaczej

nie dałoby się ich zarejestrować. Przyjmuje się wówczas, że danymi osobowymi są

jedynie te adresy, na podstawie których administrator może powiązać je z

konkretną osobą fizyczną bez podejmowania jakichkolwiek dodatkowych,

czasochłonnych i kosztownych działań.

Biorąc pod uwagę kryterium nadmiernych

kosztów, czasu lub działań, przyjmuje się, że stały adres IP urządzenia

należącego do osoby fizycznej dla dostawcy Internetu, który ten adres przyznał,

będzie – co do zasady – stanowić dane osobowe. Będzie to informacja, która

umożliwi temu podmiotowi bez podejmowania nadmiernych działań, które by

wymagały dłuższego czasu oraz ponoszenia dużych kosztów, zidentyfikowanie

konkretnej osoby fizycznej (użytkownika).

To stanowisko znalazło również potwierdzenie w

wyroku NSA z 19.5.2011 r. (I OSK 1079/10, Legalis), w którym wskazano, że:

Tam,

gdzie numer IP pozwala pośrednio na identyfikację konkretnej osoby fizycznej

powinien on być uznany za dane osobowe w rozumieniu art. 6 ust. 1 i 2 OchrDanOsU

Adresy e-mailowe są także objęte ochroną na

podstawie Ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną z 2002 r. W artykule

10 ust. 2 czytamy, że informację handlową uważa się za zamówioną, jeżeli

odbiorca wyraził zgodę na otrzymywanie takiej informacji, w szczególności

udostępnił w tym celu identyfikujący go adres elektroniczny. Zatem każda

informacja, jaką otrzymamy bez naszej zgody, będzie spamem. Oprócz tego w

Ustawie o świadczeniu usług drogą elektroniczną jest zawarty wyraźny zakaz

przesyłania niezamówionej informacji handlowej oraz sankcja w postaci grzywny.