Wczoraj rękojmia, dzisiaj niezgodność towaru z umową

Od 1 stycznia obowiązuje nowelizacja ustawy z 4 listopada 2022 r. o prawach konsumenta. Tzw. dyrektywa towarowa, która weszła w życie razem z Omnibusem, całkowicie zmieniła zasady reklamacji towaru przez konsumentów. Co dokładnie się zmieniło?

Nowe zasady reklamacji towarów weszły w życie 1 stycznia 2023 r. Konsumenci oraz przedsiębiorcy na prawach konsumenta mogą reklamować towar z tytułu niezgodności rzeczy sprzedanej z umową, a przedsiębiorcy (przedsiębiorcy nie korzystający z ochrony konsumenckiej) dalej mogą korzystać z rękojmi.

Warto jednak zaznaczyć, iż towary kupione do dnia 31 grudnia 2022 r. będzie można reklamować na „starych zasadach” czyli rękojmi wynikającej z art. 558 § 1 kodeksu cywilnego.

Klient składając reklamację, bardzo często nie wie, na jakiej podstawie jest ona składana. Druki reklamacyjne przygotowane przez sprzedawcę zazwyczaj zawierają uprawnienia, z których klient może skorzystać np. naprawa lub wymiana towaru. Warto zaznaczyć, że obecnie klient (konsument) może złożyć reklamację na podstawie niezgodności towaru z umową lub gwarancji (poniżej tabelka wskazująca różnice między tymi podstawami).

Dlatego! Dla kupującego korzystniejsza jest rękojmia lub dochodzenie roszczeń z tytułu niezgodności z umową, bo ich warunki określają przepisy prawa, a nie sprzedawca czy producent. Wymiana rzeczy w ramach gwarancji nie wyłącza odpowiedzialności sprzedawcy za wady, które mogą wystąpić w przyszłości w rzeczy wymienionej.

Zgodnie z obowiązującym od 1 stycznia 2023 r. art. 43b ustawy o prawach konsumenta towarem zgodnym z umową jest:

• towar, którego opis, rodzaj, ilość, jakość, kompletność i funkcjonalność, a w odniesieniu do towarów z elementami cyfrowymi — również kompatybilność, interoperacyjność i dostępność aktualizacji jest zgodny z umową;
• towar, który jest potrzebny konsumentowi do celu, o którym powiadomił przedsiębiorcę najpóźniej w chwili zawarcia umowy i który przedsiębiorca zaakceptował;
• nadaje się do celów, do których zazwyczaj jest używany.

Jeśli towar nie spełnia tych kryteriów, nie jest zgodny z umową. Należy również dodać, iż dla zakupów sprzed 2023 r. można sięgnąć po przepisy kodeksu cywilnego.

Zgodnie z nim wada przedmiotu jest, gdy:

• nie ma właściwości, które powinna mieć
• nie ma właściwości, o których istnieniu sprzedawca zapewnił kupującego, w tym przedstawiając próbkę lub wzór;
• nie nadaje się do celu, o którym kupujący informował sprzedawcę przy zawarciu umowy, a sprzedawca nie zgłosił zastrzeżenia co do takiego jej przeznaczenia;
• został wydany w stanie niezupełnym.

W przypadku zgłoszenia reklamacji przez klienta z tytułu niezgodności towaru z umową może on żądać w pierwszej kolejności:

• wymiany towaru na nowy,
• naprawy towaru,

W tym przypadku uprawnienia klienta nie różnią się od tych, które przysługiwały z tytułu rękojmi.

Przedsiębiorca może naprzemiennie zmieniać wybrany przez konsumenta sposób przywrócenia towarowi zgodności z umową ‒ pod warunkiem, że doprowadzenie do zgodności towaru z umową w sposób wybrany przez konsumenta jest niemożliwe albo wymagałby poniesienia nadmiernych kosztów przez przedsiębiorcę.

Dopiero gdy przedsiębiorca odmówi naprawy lub wymiany towaru albo nie doprowadzi go do jego zgodności z umową, konsument może skorzystać z obniżenia ceny lub odstąpienia od umowy i zwrotu pieniędzy, o ile niezgodność towaru z umową jest istotna.

Ważne!

1. sprzedawca musi wykazać istotność niezgodności.
2. sprzedawca ma tylko 14 dni na odpowiedź na reklamacje.
3. sprzedawca odpowiada za wady przez 2 lata od wydania towaru, to samo dotyczy rzeczy używanych!
4. termin przedawnienia roszczeń reklamacyjnych został jednak wydłużony do 6 lat.