Jak chronić swój majątek osobisty prowadząc własną działalność gospodarczą?

Prowadzenie własnej

działalności gospodarczej zawsze wiąże się z określonym

ryzykiem. Na skutek błędnych decyzji biznesowych lub też

nieuczciwego działania nierzetelnych kontrahentów, przedsiębiorca

może stracić znaczną część swojego majątku, a w najgorszym

przypadku, wszystko.

Decydując się na

założenie własnego biznesu warto przedsięwziąć pewne środki

ostrożności. Pewne kroki można podjąć również w trakcie

prowadzenia działalności gospodarczej. Każdy przedsiębiorca

powinien zastanowić się jak właściwie zabezpieczyć nie tylko

majątek przedsiębiorstwa, które prowadzi, ale również swój

majątek osobisty. Poniżej przedstawiamy kilka rozwiązań, które

mogą pomóc w ograniczeniu ryzyka. Należy pamiętać, iż każdy

przypadek może wymagać innej metody i nie zawsze są one w pełni

skuteczne. Dlatego warto o tym pomyśleć już na etapie zakładania

działalności.

1. Rozdzielność

   majątkowa

Rozdzielność majątkowa

dotyczy oczywiście wyłącznie osób, które pozostają w związku

małżeńskim lub zamierzają go zawrzeć. Warto wziąć pod uwagę

ustanowienie rozdzielności majątkowej małżonków, jeśli

którekolwiek z nich planuje założyć lub prowadzi działalność

gospodarczą. Najprostszym sposobem na ustanowienie rozdzielności

jest zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej sporządzanej przed

notariuszem. Umowę można zawrzeć zarówno przed jak i po zawarciu

związku małżeńskiego. Koszt takiej umowy waha się w zakresie od

200 do 400 zł netto. Oczywiście należy pamiętać, iż przy

zawieraniu umów należy informować kontrahentów o istnieniu

rozdzielności. Zgodnie z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym:

„małżonek może powoływać się względem innych osób na umowę

majątkową małżeńską, gdy jej zawarcie oraz rodzaj były tym

osobom wiadome”.

Ponadto należy zwrócić uwagę, iż umowna

rozdzielność majątkowa nie działa wstecz. Umowa taka wywołuje

skutki prawne od momentu jej zawarcia albo od późniejszego terminu

oznaczonego w tej umowie. Rozdzielność nie wywołuje skutków co do

wierzytelności powstałych przed zawarciem umowy.

1. Spółka z

   ograniczoną odpowiedzialnością

Kolejnym dobrym

rozwiązaniem jest powołanie do życia spółki z ograniczoną

odpowiedzialnością. Założenie spółki z o.o. nie nastręcza zbyt

wielu problemów formalnych, a koszt jej powołania nie jest

wygórowany. Obecnie minimalny kapitał zakładowy w sp. z o.o.

wynosi 5.000 zł. Dlaczego ta forma to bardzo korzystne rozwiązanie?

Ponieważ egzekucja zobowiązań spółek kapitałowych (tj.

ściąganie długów) nie może być prowadzona z majątku prywatnego

udziałowców. Wspólnicy ryzykują wyłącznie utratą udziału

w kapitale zakładowym, jeśli spółka upadnie. Nie oznacza to,

iż odpowiedzialność za zobowiązania jest zupełnie wyłączona.

Ponoszą ją członkowie zarządu spółki. Mogą oni bowiem

zostać pociągnięci do odpowiedzialności w momencie, gdy egzekucja

prowadzona z majątku spółki okaże się bezskuteczna. W

przeciwieństwie do udziałowców, członkowie zarządu odpowiadają całym swoim majątkiem prywatnym za zobowiązania spółki.

1. Sukcesja majątku

Znaczącą rolę w

prowadzeniu działalności gospodarczej odgrywa również kwestia

sukcesji majątkowej tzn. kto obejmuje majątek na wypadek śmierci

przedsiębiorcy. Ponownie najkorzystniejszym rozwiązaniem okazuje

się być spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Na ogół

udziały w spółce z o.o. są dziedziczone i z mocy prawa przechodzą

na spadkobierców udziałowca. Istnieje natomiast możliwość

zamieszczenia w umowie spółki ograniczenia dziedziczenia udziałów

(w tym wypadku spółka będzie zobowiązana do wypłaty ekwiwalentów

spadkobiercom) bądź też wyłączenia dziedziczenia udziałów.

W tym ostatnim przypadku następuje umorzenie udziałów albo ich

przeniesienie na osobę trzecią. Podstawowe korzyści z wprowadzanej

sukcesji to przede wszystkim zabezpieczenie majątku firmy poprzez

usunięcie negatywnych skutków przepisów prawa w kontekście

przekazywania majątku kolejnym pokoleniom, ale także i wykluczenie

dziedziczenia przez niepewnych następców.

Więcej na temat sukcesji majątku czytaj w poradniku „Sukcesja firmy po śmierci właściciela – co należy wiedzieć?”

1. Fundacja Interesu

   Prywatnego

Innym

rozwiązaniem, o wiele bardziej złożonym niż powyższe, jest

powołanie niecodziennej osoby prawnej jaką jest tzw. Fundacja

Interesu Prywatnego (Fundación de Interés Privado). W Polsce

tego typu fundacje nie istnieją i nie mogą być zakładane.

Istnieją jednak państwa, które oferują taką możliwość. Należy

do nich taki raj podatkowy jak Panama. Ta „egzotyczna”

formuła osoby prawnej posiada liczne zalety, przede wszystkim w

kwestii ochrony aktywów oraz w zakresie podatkowym. Fundacja ta

charakteryzuje się pełną poufnością, którą zapewnia panamska

ustawa regulującej Fundację Interesu Prywatnego. Ustawa ta wymaga,

aby wszystkie organy takiej Fundacji przestrzegały zasady pełnej

tajemnicy. Obowiązek istnieje zarówno w trakcie funkcjonowania

Fundacji jak i po jej likwidacji. Nieprzestrzeganie tej zasady

powoduje poważne konsekwencje karne oraz finansowe. Ponadto sam

proces zarządzania majątkiem przekazanym na rzecz fundacji przez

fundatora odbywa się w sposób ściśle przez niego wskazany.

Fundator określa również, kto jest odpowiedzialny za

zarządzanie fundacją, jak również beneficjenta fundacji. Co

ważne, takim beneficjentem może być nie tylko podana przez

fundatora osoba trzecia, ale również on sam. Kolejną zaletą

tego typu podmiotu to brak odpowiedzialności za zobowiązania

fundatora. Ponadto, sposób działania fundacji jest objęty

tajemnicą, to powoduje, iż wierzyciele i oraz podmioty

prowadzące egzekucję (komornicy) nie mogą uzyskać informacji o

aktywach fundacji.