Wezwanie do sądu w charakterze świadka

Wizyty

w sądach z reguły nie należą do przeżyć najprzyjemniejszych. Co robić, gdy

listonosz doręczy nam pismo z sądu zatytułowane „Wezwanie w charakterze świadka”?

Czy osoba wezwana musi się stawić i co jej grozi za zignorowanie pisma?

Jeżeli

pismo z sądu zatytułowane jest „Wezwanie”, a nie „Zawiadomienie” to oznacza, że

osoba wezwana powinna zastosować się do treści pisma. W przypadku wezwania do

stawiennictwa świadek musi się stawić przed sądem w wyznaczonym dniu

i godzinie. Nie ma znaczenia to, czy wiemy w jakiej sprawie zostaliśmy wezwani

do złożenia zeznań i czy cokolwiek o niej wiemy. Ocena tego, czy nasze zeznania

będą miały znaczenie dla sprawy należy do sądu.

Nie

należy mylić obowiązku osobistego stawiennictwa przed sądem z prawem do odmowy złożenia

zeznań przysługujących świadkowi w określonych przepisami prawa

okolicznościach. Świadek wezwany powinien stawić się przed sądem i dopiero

wtedy powołać się na przysługujące mu prawo do odmowy zeznań bądź też odmowy

odpowiedzi na poszczególne pytania.

W

przypadku nieusprawiedliwionego niestawiennictwa każdy świadek powinien liczyć

się z tym, iż sąd może zastosować wobec niego przewidziane zarówno w przepisach

procedury cywilnej jak i karnej karę pieniężną, przymusowe doprowadzenie, a

nawet areszt porządkowy. W praktyce sądowej w pierwszej kolejności nakładana

jest na świadka kara grzywny, w drodze postanowienia sądu.

Po

doręczeniu takiego postanowienia ukarany świadek ma możliwość usprawiedliwienia

swojego niestawiennictwa – w ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia wymierzającego

karę. W razie usprawiedliwienia niestawiennictwa sąd zwolni świadka od grzywny

i od przymusowego sprowadzenia.

W razie

niemożności stawiennictwa świadka na rozprawie, powinien on przed terminem jej

rozpoczęcia usprawiedliwić się pisemnie składając pismo w biurze podawczym

sądu. Świadek może również zrobić to za pośrednictwem poczty – wysyłając na

adres sądu stosowne usprawiedliwienie. W wyjątkowych przypadkach świadek

powinien powiadomić o swojej nieobecności telefonicznie dzwoniąc do

sekretariatu sądu. W takim przypadku sporządza się do akt notę urzędową o

fakcie zgłoszenia nieobecności.

Jeśli

niestawiennictwo świadka spowodowane jest chorobą, należy przedłożyć stosowne

zaświadczenie wydane przez uprawnionego lekarza sądowego. Spisy uprawnionych

lekarzy dostępne są w sekretariatach sądów. W praktyce zdarza się, że sądy

uznają także „zwykłe” zaświadczenia lekarskie.

Jeżeli

termin planowanej rozprawy koliduje z wcześniej ustalonym np. wyjazdem

wakacyjnym lub inną ważną dla świadka okolicznością należy poinformować o tym

sąd wnosząc o przesłuchanie w innym terminie. Zawsze dołączyć należy dowody

wykazujące okoliczności, na jakie świadek się powołuje – np. rezerwację biletów

lotniczych dokonaną zanim świadek otrzymał wezwanie z sądu.

Każdy

świadek ma prawo do zwrotu wydatków koniecznych, związanych ze stawiennictwem

do sądu, a ponadto do zwrotu wynagrodzenia za utratę zarobku. By skorzystać z

tego prawa konieczne jest złożenie stosownego wniosku do sądu.

Zwrot

wydatków koniecznych obejmuje najczęściej koszty dojazdu do siedziby sądu oraz

ewentualnie zwrot kosztów noclegu i utrzymania w miejscu wykonywania czynności

sądowych. Zwrot następuje do wysokości racjonalnych i celowych kosztów

poniesionych przez świadka, co daje sądowi pewną swobodę w ocenie konkretnego

przypadku. Koszty dojazdu samochodem rozliczane są najczęściej według

standardowej „kilometrówki”.

Oprócz

powyższego świadkowi przysługuje zwrot utraconego zarobku. Zgodnie z przepisami Rozporządzenia

Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie sposobu usprawiedliwiania

nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy – pracodawca

jest obowiązany zwolnić pracownika od pracy na czas niezbędny do stawienia się

na wezwanie sądu. W takiej sytuacji pracownik powinien wykazać przed sądem

utracony zarobek za pomocą zaświadczenia wydanego przez pracodawcę.